Kiến thức, thái độ, thực hành và rào cản tiêm vắc xin phòng HPV cho nam giới của bà mẹ có con trai 9 đến 14 tuổi tại phòng tiêm chủng, Viện vệ sinh dịch tễ Trung ương năm 2024

Abstract

Nghiên cứu mô tả cắt ngang kết hợp nghiên cứu định lượng, định tính thực hiện năm 2024 nhằm đánh giá kiến thức, thái độ và thực hành (KAP) của 384 người mẹ tại Hà Nội có con trai 9–14 tuổi về tiêm vắc xin HPV cho nam giới. Kết quả cho thấy 89,1% người mẹ từng nghe về vi rút HPV và 91,7% biết đến vắc xin HPV, nhưng chỉ 10,7% có kiến thức đúng về HPV và 35,2% hiểu đúng về vắc xin HPV cho nam giới. Thái độ chưa đạt điểm tích cực với điểm trung bình 3,82/5, cao nhất ở niềm tin vào độ an toàn của vắc xin (trên 4 điểm), nhưng vẫn còn hoài nghi về hiệu quả bảo vệ sau khi đã có quan hệ tình dục (3,58 điểm) và tiêm trước 15 tuổi (3,66 điểm). Tỷ lệ trẻ nam đã tiêm vắc xin chỉ đạt 16,9%, kiến thức tốt có liên quan tích cực đến thực hành tiêm chủng với OR từ 1,92 (1,09–3,39) đến 2,21 (1,08–4,52). Các rào cản chính gồm “đợi con lớn hơn” (60,3%) và “chi phí vắc xin cao” (36,4%). Người mẹ có từ hai lý do trì hoãn trở lên có nguy cơ không có kế hoạch tiêm cao gấp 5,58 lần (2,8–11,1). Nghiên cứu định tính cho thấy một số rào cản đến thực hành tiêm chủng cho bé trai bao gồm (1) thiếu thông tin và kiến thức về vắc xin phòng HPV cho nam giới; (2) lo ngại vắc xin có thể ảnh hưởng đến sinh sản trong tương lai;(3) chi phí tiêm chủng; (4) yếu tố xã hội như ít người xung quanh cho con đi tiêm. Những phát hiện này gợi ý cần thêm truyền thông giáo dục và hỗ trợ chính sách để thúc đẩy việc tiếp cận vắc xin HPV cho trẻ nam.