Khảo sát tình trạng lo âu ở người bệnh viêm loét đại tràng điều trị nội trú

Abstract

I. Đặt vấn đề: Viêm loét đại tràng mạn tính là bệnh lý viêm ruột mạn tính thường gặp, có diễn biến kéo dài, tái phát nhiều lần và ảnh hưởng đáng kể đến chất lượng cuộc sống người bệnh. Bên cạnh các biểu hiện thực thể, các rối loạn tâm lý, đặc biệt là lo âu, ngày càng được ghi nhận là yếu tố quan trọng tác động đến diễn tiến bệnh, tuân thủ điều trị và kết cục lâm sàng. Tuy nhiên, tại Việt Nam, các nghiên cứu đánh giá có hệ thống tình trạng lo âu và các yếu tố liên quan ở người bệnh viêm loét đại tràng còn hạn chế. Vì vậy, chúng tôi thực hiện nghiên cứu này nhằm khảo sát thực trạng lo âu và một số yếu tố liên quan ở người bệnh viêm loét đại tràng mạn tính.

II. Mục tiêu nghiên cứu:

1. Xác định tỷ lệ lo âu ở người bệnh viêm loét đại tràng mạn tính điều trị nội trú.

2. Phân tích mối liên quan giữa tình trạng lo âu với một số đặc điểm lâm sàng, cận lâm sàng và mức độ hoạt động của bệnh.

III. Đối tượng và phương pháp nghiên cứu: Nghiên cứu mô tả cắt ngang được tiến hành trên 78 người bệnh viêm loét đại tràng mạn tính điều trị nội trú tại Trung tâm Tiêu hóa – Gan mật, Bệnh viện Bạch Mai trong thời gian từ tháng 8/2024 đến tháng 8/2025. Tình trạng lo âu được đánh giá bằng thang điểm Zung Self-Rating Anxiety Scale (SAS). Mức độ hoạt động bệnh được xác định dựa trên chỉ số Mayo và phân loại Truelove–Witts. Phân tích hồi quy logistic được sử dụng để xác định các yếu tố liên quan độc lập với lo âu.

IV. Kết quả: Tỷ lệ người bệnh có lo âu (SAS ≥45) là khoảng 43,6%. Lo âu gặp nhiều hơn ở nhóm người bệnh có mức độ hoạt động bệnh vừa – nặng. Phân tích đa biến cho thấy các yếu tố liên quan độc lập với tình trạng lo âu bao gồm: CRP ≥10 mg/L (OR≈3,10), thiếu máu (OR≈2,90) và chỉ số Mayo ≥5 (OR≈3,33). Ngoài ra, lo âu có xu hướng gia tăng ở người bệnh có mức độ viêm nặng theo Truelove–Witts, mô bệnh học mức độ nặng và tổn thương lan rộng.