Đặc điểm dịch tễ học và mô hình dự báo bệnh viêm não Nhật Bản tại khu vực miền Bắc - Việt Nam, giai đoạn 2014 - 2023

Abstract

Mục tiêu: 1. Mô tả đặc điểm dịch tễ học bệnh viêm não Nhật Bản tại khu vực miền Bắc - Việt Nam giai đoạn 2014 - 2023. 2. Ứng dụng mô hình toán học trong dự báo bệnh viêm não Nhật Bản tại khu vực miền Bắc - Việt Nam cho năm 2024. Đối tượng: Đối tượng nghiên cứu là 1.466 người bệnh viêm não Nhật Bản trong các hồ sơ trong cơ sở dữ liệu giám sát bệnh viêm não Nhật Bản của Viện Vệ sinh dịch tễ Trung ương (VSDTTƯ) từ năm 2014 – 2023. Phương pháp nghiên cứu: - Nghiên cứu được thực hiện tại 28 tỉnh/thành phố khu vực miền Bắc - Việt Nam trong khoảng thời gian từ tháng 5/2023 - 10/2024 - Nghiên cứu sử dụng thiết kế mô tả loạt trường hợp bệnh và sử dụng các thống kê mô tả để mô tả các đặc điểm dịch tễ của bệnh và sử dụng mô hình SARIMA để dự báo sự bùng phát của bệnh viêm não Nhật Bản cho năm 2024. Kết quả chính: - Viêm não Nhật Bản tại khu vực miền Bắc - Việt Nam đang có xu hướng giảm dần theo thời gian, tỷ lệ mắc đã giảm từ 0,56/100.000 dân vào năm 2014 xuống còn 0,19/100.000 dân vào năm 2023. Bệnh xảy ra ở khắp các tỉnh nhưng tập trung nhiều ở khu vực Tây Bắc (chiếm 42,0% tổng số trường hợp bệnh) và thường tăng mạnh vào các tháng mùa hè, cao nhất vào tháng 6 - 7 hàng năm. - Trong số các trường hợp bệnh, nam giới chiếm tỷ lệ cao hơn nữ giới với khoảng 60% ở nam. Bệnh gặp chủ yếu ở trẻ em từ 15 tuổi trở xuống (88,4%) và phần lớn (80,1%) các trường hợp chưa được tiêm chủng hoặc không rõ tiền sử tiêm chủng vắc xin viêm não Nhật Bản. - Các triệu chứng nặng do viêm não Nhật Bản gây ra như lơ mơ (74,7%), thay đổi tinh thần (71,8%), co giật (62,8%) vẫn còn rất phổ biến. - Nghiên cứu cũng cho thấy viêm não Nhật Bản có tính mùa khá rõ rệt với chu kỳ 12 tháng. - Mô hình SARIMA(1,0,0)(1,1,0)12 có độ phù hợp tốt, độ chính xác dự đoán ngắn hạn cao và có thể được áp dụng để dự đoán tỷ lệ mắc viêm não Nhật Bản. Tỷ lệ mắc viêm não Nhật Bản tại khu vực miền Bắc năm 2024 theo mô hình dự báo sẽ giảm nhẹ (tỷ lệ mắc khoảng 0,17/100.000 dân) và đạt đỉnh vào tháng 7.