Thực trạng tiêm chủng đầy đủ, đúng lịch các vắc xin cơ bản cho trẻ em dưới 1 tuổi tại huyện Đà Bắc tỉnh Hòa Bình năm 2024

Abstract

Nghiên cứu nhằm mô tả thực trạng tiêm chủng đầy đủ và đúng lịch các loại vắc xin cơ bản ở trẻ dưới 1 tuổi tại huyện Đà Bắc, tỉnh Hòa Bình năm 2024. Thiết kế mô tả cắt ngang được thực hiện trên 292 trẻ có ngày sinh từ 01/01/2023 đến 31/12/2023. Thông tin tiêm chủng được thu thập từ Hệ thống thông tin tiêm chủng quốc gia và sổ quản lý tiêm chủng tại Trạm Y tế. Kết quả cho thấy tỷ lệ trẻ được tiêm chủng đầy đủ các loại vắc xin cơ bản là 80,8%, trong khi tỷ lệ tiêm đúng lịch chỉ đạt 11,6%, chưa đạt chỉ tiêu của Quốc gia và tỉnh. Các loại vắc xin có tỷ lệ cao là BCG (97,6%), Sởi (93,5%), DPT-VGB-Hib mũi 1–2 (96,6 - 98,6%). Tuy nhiên, tỷ lệ giảm ở các mũi tiếp theo, đặc biệt là DPT-VGB- Hib mũi 3 (83,2%) và thấp ở VGB sơ sinh (78,1%). Tỷ lệ tiêm chủng đầy đủ có xu hướng giảm ở các cụm xã xa Trung tâm y tế huyện, trong khi tình trạng tiêm chủng không đúng lịch đều thấp ở tất cả các cụm. Tỷ lệ cho thấy tiêm chủng đầy đủ đạt mức khá, tuy nhiên tỷ lệ tuân thủ lịch tiêm còn thấp. Một số lý do dẫn đến tỷ lệ tiêm chủng không đầy đủ, không đúng lịch bao gồm: Tình trạng thiếu hụt vắc xin nghiêm trọng và kéo dài là yếu tố khách quan có tác động mạnh nhất, sự phối hợp chính quyền địa phương và y tế chưa thật sự chặt chẽ, giám sát hỗ trợ kỹ thuật còn hạn chế về tần suất và hiệu quả, kế hoạch tiêm vét chưa chủ động, quản lý đối tượng di biến động chưa tốt, cơ sở vật chất và trang thiết bị chưa đồng bộ, cán bộ y tế kiêm nhiệm nhiều công việc, thiếu tập huấn, lịch tiêm chủng thưa và bà mẹ có kiến thức chưa đầy đủ và tâm lý lo ngại phản ứng sau tiêm. Ngoài ra, rào cản về kinh tế, địa lý, di cư lao động làm gia tăng nguy cơ bỏ lỡ hoặc trì hoãn tiêm chủng.