NHẬN XÉT KẾT QUẢ SỚM PHẪU THUẬT U THẦN KINH TRONG TRUNG THẤT TẠI BỆNH VIỆN K

Abstract

U thần kinh trung thất (UTKTT) thông thường xuất hiện ở trung thất sau và gặp chủ yếu ở những người trưởng thành trẻ hoặc trẻ em. Chiếm khoảng 15% của tất cả các u trung thất ở người lớn. Có nguồn gốc xuất phát từ những tế bào của vỏ bao thần kinh, hạch thần kinh tự chủ và những mô cận hạch. Tất cả có nguồn gốc mô học từ mào thần kinh1–3. Một số u thần kinh xuất phát từ những dây thần kinh liên sườn bao gồm u thần kinh sợi, u bao thần kinh và sarcom thần kinh. U của hạch giao cảm bao gồm u hạch thần kinh, u nguyên bào hạch thần kinh và u nguyên bào thần kinh. U sắc bào (u phó hạch) có thể xuất hiện từ những tế bào cận hạch, hiếm khi xuất phát từ thần kinh hoành và thần kinh lang thang. U thần kinh có thể lành tính hoặc ác tính. u lành tính gồm có u bao thần kinh (u bao Schwann) hoặc u thần kinh sợi. U bao thần kinh thì phổ biến hơn u thần kinh sợi. Khoảng 25-40% những bệnh nhân u bao thần kinh thì có bệnh đa u sợi thần của Recklinghausen. U thần kinh ác tính gồm sarcom thần kinh hoặc u bao thần kinh ác tính thì không thường gặp. Tỉ lệ u ác tính thì lớn hơn ở những bệnh nhân có bệnh Recklinghausen (10-20%).. 4–9 UTKTT thường phát triển chậm và tiềm tàng trong một thời gian dài mà không có triệu chứng. Vì vậy, đa phần UTKTT được phát hiện tình cờ khi khám sức khỏe định kỳ; hoặc có các triệu chứng không đặc hiệu do u phát triển mạnh gây chèn ép hoặc bị thoái hóa ác tính: đau ngực, ho, khó thở, khó nuốt và các hội chứng Horner,Pancoats…4,10 Trước đây chẩn đoán UTKTT chủ yếu dựa vào phim X-quang ngực chuẩn nên còn nhiều hạn chế. Gần đây chụp cắt lớp vi tính (CLVT) , cộng hưởng từ (MRI) đã giúp chúng ta có thể chẩn đoán chính xác vị trí, kích thước, tính chất của UTKTT, mức độ u chèn ép vào thành phần giải phẫu lân cận và khả năng biến đổi ác tính. Ngoài ra còn các phương pháp chẩn đoán khác: PET, sinh thiết xuyên thành… Điều trị UTKTT có thể kết hợp nhiều phương pháp tùy theo tính chất u như: phẫu thuật, hóa trị, xạ trị và điều trị đích. Trong đó, phẫu thuật cắt u là lựa chọn chủ yếu và mang lại kết quả cao. Trong những năm gần đây, hiểu biết về sinh lý, giải phẫu bệnh u trung thất sau được nâng cao và cùng với sự phát triển mạnh của các kỹ thuật can thiệp lồng ngực nên phẫu thuật cắt u thần kinh trung thất trên thế giới và Việt Nam cũng đã có nhiều bước tiến đáng kể. Đặc biệt rất nhiều phương thức phẫu thuật như nội soi toàn bộ , nội soi hỗ trợ (VATS) đã được triển khai rất mạnh tại các bệnh viện lớn. Bệnh viện K trung ương đã áp dụng và thực hiện được các kỹ thuật mới nhất về chẩn đoán và điều trị u thần kinh trung thất, nhưng chưa có nghiên cứu nào về vấn đề này chính vì thế chúng tôi tiến hành nghiên cứu đề tài với 2 mục tiêu: 1. Mô tả một số đặc điểm lâm sàng, cận lâm sàng của u thần kinh trung thất. 2. Nhận xét kết quả sớm phẫu thuật u thần kinh trong trung thất tại Bệnh Viện K.